گروه مالی و حسابداری تدارک سرمایه ایرانیان
حسابرسی بیمه و حسابرسی مالیاتی – گروه مالی و حسابداری تدارک سرمایه ایرانیان

ارائه خدمات تخصصی و کامل پیش حسابرسی بیمه و حسابرسی مالیاتی

حسابرسی بیمه چیست ؟!

 

۱- حسابرسی تامین اجتماعی یا حسابرسی بیمه چیست ؟ این واژه را احتمالا کارگران یا بیمه پردازان آزاد کمتر شنیده اند و کارفرمایان بسیار شنیده اند ؟ موضوعی که اهمیت بسیار زیادی قطعا در زندگی کارگران و بیمه شدگان اجباری دارد ؟ به خصوص کارگرانی که حق بیمه شان پرداخت نمی شود و نیاز به ناظری دارند که از حق شان دفاع کند ! کارگرانی که حتی جرات اعتراض به مراجعی مانند اداره کار و سازمان تامین اجتماعی ندارند و فقط از خدایشان است که کسی پیدا شود و این موضوع بیمه را برایشان حل کند ؟! یکی از بهترین جوابها حسابرسی ای است که معمولا در فواصل زمانی معینی توسط بازرسان تامین اجتماعی از کارگاهها انجام می گردد و ما در این مقاله به خوبی در مورد آن شرح می دهیم . با ما همراه باشید :
۲- حسابرسی بیمه ای که از آن به حسابرسی قانونی نیز تعبیر می شود برای شناسائی هزینه های مرتبط با کار انجام می گردد . یعنی هیچگونه ارتباطی با درآمدهای کارگاه یا شرکت ندارد و هزینه هایی که برای کارگران صورت پذیرفته است محاسبه شده و حق بیمه آن نیز محاسبه و دریافت می گردد (یعنی تلاش برای دریافت آن صورت می پذیرد ! ) . این حسابرسی طبق قانونی که قبلا در جریان بود تا ۱۰ سال قبل را هم می توانست شامل شود (یعنی مدارک ۱۰ ساله کارگاه مورد بررسی قرار می گرفت) و پس از انجام آن اطلاعات در قالب فرم های مشخص به شعبه بیمه مربوطه ارسال می گردد تا بدهی کارفرما در زمینه بیمه مشخص شود و سپس ۱ ماه به کارفرما زمان داده می شود تا مبالغ مربوطه را پرداخت کند و گرنه جریمه به میزان ۲ درصد بابت هر ماه تاخیر به وی تعلق می گیرد . حالا چه این بدهی قطعی شده باشد یا نه ؟! البته اکنون قوانین کمی تغییر کرده است که در مورد آن توضیح می دهم .    

۳- حالا این حسابرسی به چه مواردی تعلق می گیرد : هر آنچه به کارگران بابت حقوق و دستمزد و مزایای قانونی پرداخت می گردد ، هر آنچه به پیمانکاران پرداخت می گردد و مفاصا حساب آن از تامین اجتماعی گرفته نشده است ، و هر آنچه به افراد حقیقی و حقوقی دیگر بابت حق الزحمه پرداخت می گردد جزء مواردی است که حسابرسی از آن صورت می پذیرد و باید حق بیمه آنها پرداخت گردد . یکسری استثنائات وجود دارد که حق بیمه به آنها تعلق نمی گیرد و به شرح زیر است :

  • بازخرید ایام مرخصی
  • کمک عائله مندی
  • هزینه سفر و فوق العاده ماموریت 
  • حق همسر به کارکنان در کارگاههای دارای نظام هماهنگ پرداخت 
  • پاداش ، پاداش افزایش تولید (بهره وری ، کارانه ، آکورد) ، پاداش نهضت سوادآموزی ، عیدی 
  • کمک هزینه مسکن و خواروبار در ایام بیماری 
  • حق شیر و حق تضمین (کسر صندوق)
  • خسارت اخراج و مزایای پایان کار (حق سنوات)
  • حق الزحمه امام جماعت
  • حق حضور در جلسات هیات مدیره 
  • خرید انواع کالاها ، مواد ، اجناس ، ماشین آلات ، قطعات ، و …
  • ساخت و تعمیر انواع وسایل ، ماشین آلات و قطعات و …
  • طراحی ، چاپ ، تبلیغات و فیلم برداری 
  • کرایه حمل و نقل ، تاکسی ، آژانس ، لودر ، گریدر ، تراکتور ، جرثقیل ، سواری ، اتوبوس ، مینی بوس  و …
  • ترخیص کالا و هزینه های گمرکی 
  • حق الوکاله ، هزینه های کارشناسی ، وجوه پرداختی به وکلا و کارشناسان دادگستری و ترخیص کاران رسمی گمرک
  • مزد ، حقوق ، مزایا و حق الزحمه پرداختی به افرادی که طبق مدارک ارائه شده از سوی کارفرما شاغل یا بازنشسته کشوری ، لشگری ، بانک ها و سایر دستگاه ها هستند و مشمول تامین اجتماعی نمی شوند ، مشمول کسر حق بیمه نیست . 

۴- حسابرسی دفاتر قانونی کارفرمایان توسط کارمندان شعب تامین اجتماعی انجام نمی گردد و این وظیفه بر عهده کارشناسان موسسه حسابرسی تامین اجتماعیگذاشته شده است . وقتی حسابرسی انجام شد و کارفرما فرضا مبلغی بدهکار گردید و این مبلغ  را پرداخت نمود ، تمامی معوقات قبلی کارفرما کان لم یکن تلقی گردیده و وضعیت بدهی کارگاه به تامین اجتماعی به صورت تسویه کامل در می آید . اخیرا نه به صورت قانونی و دستور اداری بلکه با درخواست وزیر کار ، رفاه و تامین اجتماعی ، سازمان از حسابرسان خود خواسته است که صرفا مدارک ۱ سال قبل را بررسی نمایند و کاری به مدارک تا ۱۰ سال قبل نداشته باشند . این قدم ، قدم مثبتی به سود کارفرمایان به خصوص کارفرمایان بزرگ تلقی می گردد . احساس می کنم قوانین در این زمینه به اندازه کافی خوب و منصفانه برای کارفرمایان و تامین اجتماعی طراحی شده است اما در عمل آنچه می بینیم عمدتا به علت عدم آگاهی بازرسان و حسابرسان تامین اجتماعی باعث ایجاد نارضایتی های زیادی شده است .

حسابرسی مالیاتی چیست و چگونه اعمال میشود ؟

این نوع از بررسی ها در واقع اظهار نظر در مورد صحت و سقم و کیفیت اسناد و مدارک مالی ، چگونگی رعایت قوانین و مقررات و استاندارد ها  بوده و به  مشخص کردن عوارض بر درآمد شرکت و نحوه محاسبه و پرداخت آنها می پردازد. این بررسی ها در ابتدا به صورت مقدماتی انجام میشود و اهداف ذیل را دنیال می کند :

  • در ابتدا کارشناسان این امر به این موضوع می پردازند که تعیین درآمد مشمول عوارض از طریق بررسی اسناد و مدارک مالی و حسابداری و دفاتر قانونی از قبیل دفتر روزنامه ، دفتر کل و دفتر دارایی امکان پذیر است یا خیر و باید راه دیگری تعیین و برگزیده شود .
  • بعد از گذر از مرحله اول باید براورد شود چه میزان نیرو و کارشناس و چه میزان هزینه و حق الزحمه ای برای انجام این کار لازم بوده تا پیش بینی گردد .
  • از آنجایی که حسابرسی عوارض و خراج در بنگاهها اقتصادی و شرکتها باید در بازه زمانی مشخص و تعیین شده در قانون انجام شود قبل از شروع کار باید امکان انجام آن در بازه تعیین شده بررسی و از حصول آن اطمینان حاصل شود .

( تعریف حسابرسی مالیاتی )

روند انجام حسابرسی مالیاتی چگونه است ؟

  • بعد از بررسی دفاتر قانونی و اطمینان از صحت و سقم آنها و قابل استناد بودنشان کار حسابرسی تازه آغاز میشود .
  • نتایج کنترل و بررسی دفاتر قانونی اعم از دفتر روزنامه ، دفتر کل و دارایی باید در کاربرگ هایی نوشته و ثبت شود و به طور دقیق شرح موضوعات وجود داشته باشد .
  • مرحله بعد بررسی نتایج حاصل از شناخت سیستم کنترل داخلی واحد مورد رسیدگی و اطمینان از قابل استناد بودن این سیستم برای تعیین درامد مشمول مالیات است و اکر در بررسی متوجه شدید که این سیستم قابل استناد نمی باشد باید به روش دیگری عمل کنید .
  • بخشی دیگری که در رسیدگی به اسناد و مدارک باید خیلی مورد توجه باشد تاریخ های ارسال این اسناد به اداره دارایی یا سازمان امور مالیاتی بوده و باید اطمینان حاصل شود در تاریخ های مقرر این کار انجام شده است .
  • اگر در بررسی انجام شده مشخص شد که اسناد و مدارک فاقد اعتبار لازم برای ادامه کار هستند حسابرسان مسئولیت دارند امکان ادامه روند رسیدگی یا عدم امکان آن را به کارفرما و صاحب بنگاه اقتصادی اعلام نمایند.

انچه که باید در باره خط مشی حسابرسی مالیاتی بدانید :

  • حسابرسی صورت مالی و اطلاعاتی که از اسناد و مدارک وابسته ان اتخاذ میشود باید به صورت موثر مورد استفاده قرار بگیرند .
  • در حسابرسی مالیاتی باید قبل از هر چیز قوانین و مقررات و استانداردهای مالی و حسابداری و حسابرسی مد نظر قرار بگیرد .
  • وجود یک تیم مشخص و حرفه ای برای حسابرسی صورت های مالی از شگرد های این حرفه است .
  • حسابرسان از حساسیت شغلی بالایی برخوردار هستند و نحوه عملکرد آنها به صورت مستقیم می تواند باعث حفظ حقوق قانونی اشخاص یا تضیع حقوق آنها شود بنابراین روند کار باید به صورتی باشد که کمترین احتمال خطا و اشتباه وجود داشته باشد .
  • اهداف حسابرسی مالیاتی باید به طور کامل در روند انجام کار لحاظ شده و تحقق یابد .
  • زمان در انجام حسابرسی مالیاتی از جایگاه ویژه ای برخوردار است باید کارشناسان این حیطه در این مورد دقت کافی داشته باشند

( خط مشی حسابرسی مالیاتی )

عناوین کار در حسابرسی مالیاتی و بخش هایی که در این نوع حسابرسی مورد بررسی قرار میگیرند شامل چه مورادی هستند ؟

  • رسیدگی به درآمد ها
  • رسیدگی به هزینه ها
  • بررسی و مطابقت تراز حساب ها با دفاتر و صورت های مالی
  • رسیدگی به صورت کامل واردات و صادرات
  • رسیدگی به صورت کامل گردش مواد اولیه و کالا
  • رسیدگی به قیمت تمام شده کالاها و خدمات
  • رسیدگی به دارایی های ثابت
  • رسیدگی به خسارات شعب و نمایندگی ها
  • رسیدگی به تعدیلات سنواتی
  • رسیدگی مالیاتی سایر حساب ها
  • معاملات با اشخاص ثالث
  • مالیات تکمیلی
  • رسیدگی به حقوق و دستمزد و مالیات مربوطه
  • بررسی تحلیلی و تجزیه و تحلیل های لازم در حوزه حسابرسی
  • سایر امور و مراحل حسابرسی مالیاتی
  • گزارش نویسی و جمع ساعاتی که صرف حسابرسی شده است
  • ساعات ایاب و ذهاب

جمع کل هزینه ها با تمام جزییات ذکر شده

( عناوین کار در حسابرسی مالیاتی )

حسابرسان مالیاتی باید قبل از شروع کار طی یک نامه رسمی از سازمان و شرکت درخواست کنند مدارک لازم برای انجام کار را درخواست نمایند برخی از این مدارک به شرح ذیل می باشد :

  • یک نسخه از اظهارنامه ها ، ترازنامه و صورت سود و زیان عملکرد و تاریخ ارائه آن با سازمان های مربوطه
  • فهرست کاملی از دفاتر قانونی مورد استفاده در امر حسابداری در سال مالی مربوطه
  • فهرست کاملی از واردات و صادرات کالا با مشخصات کامل اعم از نوع کالا ، تاریخ گشایش ، نام فروشنده و خریدار ، مبلغ دریافتی یا پرداختی و تاریخ آن و تاریخ پروانه گمرکی
  • فهرست معاملاتی که از طریق مشارکت یا مضاربه با اشخاص انجام شده البته بانکها جزو این اشخاص محسوب نمیشوند که باید کلیه اطلاعات آن شامل مبلغ ، میزان سود و زیان و میزان مالیات پرداختی ناشی از آن ارائه گردد .
  • فهرست خلاصه قراداد ها اعم از اینکه با موضوع خرید یا اجاره باشند با شماره انها ، تاریخ ، طرف قرارداد و مبلغ
  • همه آنچه که شرکت به عنوان اسناد حسابرسی به اداره امور مالیاتی فرستاده است هم باید ارائه گردد .
  • خلاصه حقوق و دستمزد و مالیات پرداخت شده ناشی از آن و تاریخ پرداخت مالیات و بیمه و شماره قبض پرداختی و سایر جزییات لازم دیگر
  • کلیه جزییات مربوط به مالیات تکلیفی و معافیت های مالیاتی که شرکت مطابق با قوانین مالیاتی مشمول آن شده است .

( مدارک لازم برای حسابرسی مالیاتی )

چک لیست های مربوط به حسابرسی عوارض

حسابرسی عوارض اگر با استفاده از چک لیست های مشخص و از قبل تهیه شده باشد قطعا نتیجه بهتری خواهد داشت. این نوع حسابرسی از درجه دقت و استناد بیشتری برخوردار بوده و البته برای حسابرسان هم کار راحتتر خواهد شد . چک لیست های حسابرسی همه جزییات کار را می توان در برگیرد .مثلا همه مواردی که باید در مورد دفاتر قانونی بررسی شود در ان گنجانده شود یا جزییات مربوط به حسابرسی حساب های نقدی و بانکی هم در آنها لحاظ گردد . چک لیست های حسابرسی می تواند موارد دیگری از قبیل ذیل را پوشش دهد :

  • تمام جزییات و استانداردهای دفاتر قانونی به صورت تک تک در این چک لیست ها سوال شود .
  • زمان انجام کلیه عملیات های حسابداری و ثبت اسناد به صورت مجزا در سوالات این چک لیست های حسابرسی ذکر گردد .
  • ثبت اطلاعات در سیستم های الکترونیکی در زمان های مقرر باید انجام شود این گونه سوالات باید در چک لیست های حسابرسی گنجانده شده باشد .
  • حسابرسی شعب و اسناد و مدارک مربوط به ان باید در این چک لیست ها مد نظر باشد .
  • گاهی به دلیل بروز اشتباه در دفاتر حسابداران اقدام به اصلاح آنها می کنند این اصلاح باید بر طبق قوانین و استانداردها باشد در چک لیست های حسابرسی باید این سولات پرسیده شود .

حتما بخوانید : مالیات حقوق دستمزد چیست و چگونه محاسبه می شود ؟

به طور کلی چک لیست های حسابرسی باید کلیه بندهای قانونی دستورالعمل ها و آیین نامه و استاندارد های مالی و حسابداری را شامل شده و در مورد آنها در این چک لیست سوال گردد و در کنار هر سوال هم بند قانونی مربوط به آن ذکر گردد .

حسابرسی هم به لحاظ قانونی و هم به لحاظ تاثری که در تصمیمات مهم مالی و مدیریتی دارد از جایگاه ویژه ای در سازمان ها و بنگاههای اقتصادی برخوردار است . نتایجی که از انواع مختلف حسابرسی مانند حسابرسی مالیاتی ، حسابرسی  داخلی ، حسابرسی اظهارنامه ها ، حسابرسی صورت های مالی و برخی دیگر بدست می آید می تواند سرنوشت یک موسسه یا بنگاه اقتصادی را تحت شعاع قرار داده و صاحبان ان را به ماندن و توسعه دادن کسب و کار ترغیب یا از ادامه کار بازدارد بنابراین این کار باید توسط افراد خیره و صاحب تجربه انجام شود تا شرکت متحمل هزینه های بی مورد نگردد . موسسه خدمات مالی و حسابرسی محاسبان تلاشگر خبره می تواند در خصوص تمامی موارد ذکر شده در این مقاله راهنمای مطمئن و متخصص برای کارفرمایان و صاحبان کسب و کار باشد .